Tuyaux CSE Leesvaardigheid
1 Woordraadstrategieën
Hoe kom je achter de betekenis van een woord? Er zijn vier manieren.
Manier 1: Je herkent een (bijna) Nederlands woord.
| Quel est ton numéro de téléphone? | In numéro de téléphone herken je het Nederlandse woord telefoonnummer. |
Manier 2: Je herkent een woord uit een andere taal.
| J’ai une question. | Je herkent het Engelse woord. Het Franse woord question betekent ook vraag. |
Manier 3: Je herkent in het woord een bekend woorddeel.
| Il a grandi à Paris. | Je herkent het woord grand. Grandir moet wel opgroeien/groot worden betekenen. Je kunt ook préfixes en suffixes gebruiken om betekenis te raden, zie hieronder. |
Manier 4: Je kunt de betekenis afleiden uit de context: de rest van de zin of uit de tekst eromheen.
| Amsterdam est la capitale de la Hollande. | Wat is Amsterdam ten opzichte van Nederland? Capitale moet wel hoofdstad betekenen. |
Pas als je met deze manieren niet verder komt, gebruik je een woordenboek of vraag je de betekenis aan iemand anders.
ATTENTION Pas op voor faux amis (valse vrienden). Faux amis zijn woorden die lijken op het woord uit je eigen taal, maar een geheel andere betekenis hebben.
| Le conducteur est dans le bus. | De chauffeur is in de bus. |
| Où est l’horloge? | Waar is de wandklok? |
Préfixes en suffixes gebruiken om betekenis te raden
Préfixes en suffixes zijn voor- en achtervoegsels. Als je deze voor- en achtervoegsels weet te herkennen, kun je makkelijker de woordraadstrategie toepassen waarbij je een deel van het woord herkent (manier 3).
Préfixes
Préfixes zijn voorvoegsels. Net als in het Nederlands kun je met een voorvoegsel de betekenis van een woord veranderen. Als je bijvoorbeeld voor het woord mogelijk het voorvoegsel on- plaatst, betekent het het tegenovergestelde: onmogelijk. In het Frans gaat dat op dezelfde manier: voor het woord possible kun je het voorvoegsel im- plaatsen: impossible.
De belangrijkste préfixes zijn:
| Prefix | Betekenis | Voorbeeld |
| bi- | twee- | bilingue (tweetalig) |
| co- | met | cohabitation (samenwonen) |
| dé- | on(t)- / uit- | défaire (ongedaan maken) |
| dés- | on(t)- / uit- | déshabiller (uitkleden) |
| il- | on- / ont- / il- | illégal (illegaal) |
| in- | on- / ont- | infidèle (ontrouw) |
| im- | on- / ont- | impossible (onmogelijk) |
| ir- | on- / ont- | irresponsable (onverantwoordelijk) |
| inter- | tussen / inter- | international (internationaal) |
| mal- | on- / ont- | malheureux (ongelukkig) |
| pré- | voor- | prévoir (voorzien) |
| re- | weer- / terug- / her- | recommencer (opnieuw beginnen) |
Suffixes
Suffixes zijn achtervoegsels. Een suffixe wordt meestal gebruikt om van een woord een andere woordsoort te maken. Zo kun je van het zelfstandig naamwoord amour (liefde), het bijbehorende bijvoeglijk naamwoord amoureux (verliefd) maken, door er -eux achter te zetten. Als je suffixes leert herkennen, kun je makkelijker de woordsoort en de betekenis bepalen.
De volgende suffixes komen vaak voor bij zelfstandig naamwoorden.
| Suffix | Voorbeeld | |
| -age | laver - le lavage | |
| -ance | tolérer - la tolérance | |
| -eur / -euse | conduire - le conducteur | |
| Suffix | Voorbeeld | |
| -iste | le piano - le pianiste | |
| -té | honnête - l’honnêteté | |
| -ion | admirer - l’admiration | |
De volgende suffixes komen vaak voor bij bijvoeglijk naamwoorden:
| Suffix | Voorbeeld | |
| -able / -ible | laver - lavable | |
| -ard | bavarder - bavard | |
| Suffix | Voorbeeld | |
| -el / -elle / -al / -ale | origine - originel | |
| -eux / -euse | chance - chanceux | |
Er zijn meer suffixes, we geven hier de meest voorkomende.